{"id":4929,"date":"2023-09-09T09:38:49","date_gmt":"2023-09-09T09:38:49","guid":{"rendered":"https:\/\/syri.tv\/?p=4929"},"modified":"2023-09-09T09:38:49","modified_gmt":"2023-09-09T09:38:49","slug":"deshmi-si-u-debuan-shqiptaret-nga-nishi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/syri.tv\/?p=4929","title":{"rendered":"D\u00ebshmi si u d\u00ebbuan shqiptar\u00ebt nga Nishi"},"content":{"rendered":"<p>Shkrimtari dhe p\u00ebrkthyesi nga Suedia, an\u00ebtar i Kreyesis\u00eb s\u00eb Shoqat\u00ebs s\u00eb Shkrimtar\u00ebve dhe Artist\u00ebve Shqiptar\u00eb \u201cPapa Klementi XI Albani\u201d, Suedi dhe n\u00ebnkryetar i saj, Hamit Gurguri, k\u00ebto dit\u00eb nga gjuha serbe n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe ka p\u00ebrkthyer librin e autorit serb Dimitrije Mita Petroviq me titullin n\u00eb origjinal \u201cBorbe u Toplici 1877 \u2013 1878\u201d (shqip: Luftimet n\u00eb Toplic\u00eb 1877 \u2013 1878\u201d).<\/p>\n<p>Ky lib\u00ebr, i l\u00ebn\u00eb n\u00eb dor\u00ebshkrim, pra i pabotuar, dhe i botuar n\u00eb vitin 1979 nga Arkivi i Serbis\u00eb, \u00ebsht\u00eb interesant p\u00ebr secilin lexues, sepse n\u00eb te autori n\u00eb form\u00eb t\u00eb nj\u00eb ditari t\u00eb luft\u00ebs paraqet momente e ngjarje t\u00eb ndryshme e t\u00eb shumta nga spastrimi etnik i trojeve t\u00eb pastra shqiptare nga sot Serbia e Mesme dhe Jugore, ve\u00e7an\u00ebrisht nga krahina e Toplic\u00ebs, pra, t\u00eb pohuara nga nj\u00eb kronist serb \u2013 Dimitrije Mita Petroviq. P\u00ebr k\u00ebto ngjarje jan\u00eb publikuar shum\u00eb e shum\u00eb studime nga historian\u00ebt shqiptar\u00eb, turq, serb\u00eb e t\u00eb tjer\u00eb dhe k\u00ebshtu jan\u00eb ndri\u00e7uar t\u00eb v\u00ebrtetat historike. Sipas disa t\u00eb dh\u00ebnave arkivale serbe thuhet mes t\u00eb tjerash se gjat\u00eb luft\u00ebrave serbo-turke t\u00eb viteve 1877-1878, ushtria serbe, duke zbatuar urdh\u00ebrin e shtabit t\u00eb p\u00ebrgjithsh\u00ebm dhe qeveris\u00eb serbe, i shp\u00ebrnguli me forc\u00eb nga Toplica, Leskovci, Nishi, Vranja m\u00eb tep\u00ebr se 300.000 shqiptar\u00eb.<\/p>\n<p>Por, e v\u00ebrteta \u00ebsht\u00eb se prej k\u00ebsaj krahine shqiptare me dhun\u00eb ushtarako-policore mbret\u00ebria serbe e Obrenoviqve d\u00ebboi rreth 830 000 shqiptar\u00eb etnik\u00eb. Kjo u realizua duke b\u00ebr\u00eb nj\u00eb gjenocid dhe spastrim etnik total, kur jan\u00eb vrar\u00eb e masakruar reth 70 000 shqiptar\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt banonin n\u00eb afro 700 fshatra e qytete shqiptare vet\u00ebm n\u00eb Krahin\u00ebn e Toplic\u00ebs. N\u00eb k\u00ebt\u00eb koh\u00eb jan\u00eb zbrazur trojet me shumic\u00eb shqiptare t\u00eb Jagodin\u00ebs, Kosanic\u00ebs, Pirotit, Qupris\u00eb, Pllan\u00ebs, Krushevcit, Nishit, Leskovcit, Surdulic\u00ebs, Vranj\u00ebs, P\u00ebrokupjes, Kurshumlis\u00eb, etj. Popullsia e shp\u00ebrngulur shqiptare e cila arriti q\u00eb t\u00b4i shp\u00ebtoj\u00eb gjenocidit serb u vendos n\u00eb jug t\u00eb trojeve shqiptare n\u00eb Kosov\u00eb dhe n\u00eb Maqedoni. K\u00ebta shqiptar\u00eb sot e asaj dite jan\u00eb t\u00eb njohur dhe t\u00eb quajtur muhaxhir\u00eb (refugjat\u00eb). Madje, shum\u00eb prej tyre sot e asaj dite si mbiem\u00ebr e mbajn\u00eb emrin e fshatit ose trev\u00ebs prej nga jan\u00eb d\u00ebbuar.<\/p>\n<p>Kronisti serb Dimitrije Mita Petroviq ishte edhe vet\u00eb pjes\u00ebtar i ngjarjeve t\u00eb sip\u00ebrme. Ai n\u00eb k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr t\u00eb l\u00ebn\u00eb n\u00eb dor\u00ebshkrim jep lloj-lloj skenash e detajesh p\u00ebr gjenocidin dhe zullumin e ushtuar ushtarakisht mbi burra, gra e f\u00ebmij\u00eb t\u00eb arnaut\u00ebve, si\u00e7 i quan ai shqiptar\u00ebt, vuajtjet arnaut\u00ebve p\u00ebr shkak t\u00eb gjenocidit t\u00eb ushtruar mbi ta, vjell vrer\u00eb e urrejtje ndaj tyre, tregon p\u00ebr djegiet e sht\u00ebpive t\u00eb arnaut\u00ebve, p\u00ebr uzurpimin dhe pla\u00e7kitjet e pasurive t\u00eb tyre, vrasjet, spastrimet etnike, prerje kokash, erkzekutime, uri, etj. Por, nj\u00ebkoh\u00ebsisht pohon edhe p\u00ebr rezistenc\u00ebn e organizuar dhe individuale si dhe p\u00ebr shpirtin luftarak t\u00eb arnaut\u00ebve, trim\u00ebrin\u00eb e tyre t\u00eb treguar n\u00eb fushat e betejave. Pra, n\u00eb k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr rr\u00ebfehet edhe p\u00ebr rezistenc\u00ebn e fort\u00eb e arnaut\u00ebve me shum\u00eb sakrifica, flijime dhe heroizma. N\u00eb vazhdim do t\u00b4i japim disa refrene t\u00eb zgjedhura nga ky lib\u00ebr, t\u00eb p\u00ebrkthyera nga Hamit Gurguri, ashtu si i ka shkruar ai vet\u00eb, pa asnj\u00eb intervenim redaktorial apo lektorim gjuh\u00ebsor. P\u00ebrkthyesi Hamit Gurguri n\u00eb fillim t\u00eb librit i jep disa sqarime n\u00eb form\u00eb t\u00eb Parath\u00ebnies. Fjal\u00ebt e tij jan\u00eb:<\/p>\n<h3>Parath\u00ebnje<\/h3>\n<p>Autori Dimitrije Mita Petroviqi ishte vet\u00eb pjes\u00ebmarr\u00ebs i luftimeve n\u00eb Javor gjat\u00eb vitit 1876. Libri i par\u00eb b\u00ebnte fjal\u00eb p\u00ebr p\u00ebrgaditjet luftarake s\u00ebrbe at\u00eb vit. Libri i tij i par\u00eb u botua nga Muzeu n\u00eb \u00c7a\u00e7ak n\u00eb vitin 1955, ku b\u00ebnin pjes\u00eb edhe 37 skica, vizatime, fotografi, portrete dhe plane t\u00eb cilat u zhduk\u00ebn. Ky \u00ebsht\u00eb libri i tij i dyt\u00eb p\u00ebr luftimet n\u00ebp\u00ebr Toplic\u00eb gjat\u00eb viteve 1877 e 1878. N\u00eb k\u00ebt\u00eb kronik\u00eb luftarake D. Petroviqi iu kushton kujdes t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb tri ngjarjeve:<\/p>\n<div class=\"code-block code-block-3\">\n<div id=\"M901160ScriptRootC1497323_089d9\">\n<div id=\"AdskeeperComposite1497323_089d9\">\n<div>\n<div class=\"mgbox card-media\">\n<div class=\"mgheader\">\n<p>Kur ushtria s\u00ebrbe e kaloi kufirin e hyri n\u00eb Prokuple. Luftime p\u00ebr marrj\u00ebn (e quan \u00e7lirim) e Kushumlis\u00eb dhe Beteja p\u00ebr Samakov\u00eb.<\/p>\n<p>Shenimet e Petroviqit japin nj\u00eb pasqyr\u00eb p\u00ebr armatosj\u00ebn e ushtris\u00eb s\u00ebrbe, p\u00ebr organizimin e funksionimin e logjistik\u00ebs. V\u00ebzhgimit t\u00eb tij nuk i shp\u00ebton as pamja e ushtris\u00eb turke, t\u00eb cil\u00ebn e paraqet si ushtri t\u00eb disciplinuar, t\u00eb organizuar mir\u00eb, t\u00eb armatosur mir\u00eb, t\u00eb pajisur me vesh\u00ebmbathje e t\u00eb motivuar deri n\u00eb fanatiz\u00ebm. Ushtari turk i la p\u00ebrshtypje k\u00ebtij kronisti.screenshot_314<\/p>\n<p>N\u00eb sh\u00ebnimet luftarake shpesh i hasim edhe kund\u00ebrshtar\u00ebt e ushtris\u00eb s\u00ebrbe, arnaut\u00ebt, si\u00e7 i quan ku autor dhe shton se: \u201cPasi Turqia u detyrua t\u00eb luftonte n\u00eb nj\u00eb front t\u00eb gj\u00ebr\u00eb, nga Plemja e Vog\u00ebl deri n\u00eb Velebit, p\u00ebr luft\u00eb n\u00eb Toplic\u00eb i mobilizoi forcat lokale nga viset e af\u00ebrme. Duke shfryt\u00ebzuar antagoni-zmat komb\u00ebtare, Turqia arriti t\u2019i mobilizoi edhe arnaut\u00ebt, duke p\u00ebrhapur lajme p\u00ebr rrezikun vdekjeprues q\u00eb u vinte nga s\u00ebrb\u00ebt, por u jepte dhurata e premtime paris\u00eb s\u00eb tyre. N\u00eb ato kushte Hafiz Pasha mblodhi ordin\u00eb me t\u00eb cil\u00ebn erdhi n\u00eb Toplic\u00eb.<\/p>\n<p>Ishin t\u00eb kota p\u00ebrpjekjet e komand\u00ebs s\u00ebrbe t\u2019i t\u00ebrhiqte apo t\u2019i p\u00ebrfitoi arnaut\u00ebt n\u00eb an\u00ebn ton\u00eb, apo bile t\u2019i neutralizonte!\u201d<\/p>\n<p>Shenimet, t\u00eb cilat i ruajti autori, ua la amanet f\u00ebmij\u00ebve. K\u00ebshtu e bija e tij, Lubica Llukoviqi \u2013 e lindur Petroviqi, n\u00eb vitin 1977, e vetmja trash\u00ebguese e gjall\u00eb, at\u00eb vit 92 vjeqare ia dhuroi t\u00eb gjitha shenimet e t\u00eb jatit Arkivit t\u00eb S\u00ebrbis\u00eb, me kusht q\u00eb ato t\u00eb botoh\u00ebshin, gj\u00eb q\u00eb ajo nuk e priti.<\/p>\n<p>Vler\u00eb t\u00eb posa\u00e7me e k\u00ebtyre shenimeve luftarake iu jep nj\u00eb p\u00ebrshkrim i detaleve t\u00eb cilat mund t\u2019i ofroj\u00eb vet\u00ebm vrojtuesi i drejtp\u00ebrdrejt\u00eb i ngjajreve. Ato detale e epizoda, t\u00eb cilat edhe mungojn\u00eb n\u00eb shkrimet e historian\u00ebve, bile edhe n\u00eb veprat e strateg\u00ebve dhe t\u00eb analist\u00ebve, sado subjektive na ofrojn\u00eb pamj\u00ebn m\u00eb reale t\u00eb ngjarjeve n\u00eb vorbullin e luft\u00ebs q\u00eb pam\u00ebshirsh\u00ebm korr\u00eb jet\u00ebra e koka njer\u00ebzish, jo vet\u00ebm t\u00eb shprehur n\u00eb num\u00ebr, por t\u00eb ditura, t\u00eb njohura dhe t\u00eb af\u00ebrme.<\/p>\n<p>Dimitrije Mita Petroviqi deshi q\u00eb t\u00eb gjitha ngjarjet q\u00eb ai i pa, t\u2019ua l\u00eb pasardh\u00ebsve n\u00eb kujtes\u00eb t\u00eb mos harroheshin. Ajo an\u00eb e p\u00ebrshkrimeve p\u00ebrb\u00ebn b\u00ebrtham\u00ebn dhe vler\u00ebn e k\u00ebsaj kronike.<\/p>\n<p>Ky lib\u00ebr \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nd\u00ebr shenimet e pak\u00ebta, t\u00eb cilat flasin p\u00ebr spastrimin etnik t\u00eb Krahin\u00ebs s\u00eb Toplic\u00ebs, t\u00eb Nishit dhe t\u00eb Pirotit nga banor\u00ebt shqiptar\u00eb, numri i sakt\u00eb i t\u00eb vrar\u00ebve dhe t\u00eb shp\u00ebrngulurve nuk u p\u00ebrcaktua as nuk u v\u00ebrtetua kurr\u00eb.<\/p>\n<p>Shp\u00ebrngulje, shpron\u00ebsim e shfarosje ishte moto e luft\u00ebs p\u00ebr Toplic\u00eb, e cila p\u00ebr ironi ende sot n\u00eb historin\u00eb s\u00ebrbe e quajn\u00eb luft\u00eb \u00e7lirimtare, ani se ishte zaptuese dhe me pasoja shum\u00eb tragjike p\u00ebr disa breza muhaxhir\u00ebsh shqiptar\u00eb t\u00eb k\u00ebtyre viseve, pasardh\u00ebs i t\u00eb cil\u00ebve \u00ebsht\u00eb edhe p\u00ebrkthyesi i k\u00ebtij libri.<\/p>\n<p>Disa Fragmente nga libri Borbe u Toplici 1877\u20131878<\/p>\n<p>(shqip: Luftimet n\u00eb Toplic\u00eb 1877-1878),<\/p>\n<p>Autor: Dimitrije Mita Petroviq. (V\u00ebrejtje: Edhe fragmentet jepen pa asnj\u00eb intervenim redaktorial apo lektorim gjuh\u00ebsor).<\/p>\n<p><strong>Faqe nr. 24 e p\u00ebrkthimit:<\/strong><\/p>\n<p>Af\u00ebr mesdit\u00ebs erdhi bylykbashi i yn\u00eb, Glisha dhe aty solli arnautin e qartur, Alim \u2013 Ag\u00eb Mehmetin, t\u00eb cilin e p\u00ebrcillnin tre \u00e7ifqinj\u00eb t\u00eb tij \u2013 s\u00ebrb\u00eb. Alimi kishte t\u00eb veshur: pantallone t\u00eb ngushta arnaute nga zhguni i shkalur, mbi bel nj\u00eb xhamadan me m\u00ebng\u00eb t\u00eb ngushta, aty k\u00ebtu i ishte shqyer, n\u00ebn t\u00eb cilin po dukej e varur palla dhe dy kobure (t\u00eb quajtura pejane). N\u00eb dor\u00eb mbante pushk\u00ebn e holl\u00eb \u201carnautk\u00ebn\u201d, kok\u00ebn, sipas adetit t\u00eb tyre e kishte t\u00eb lidhur me mahram\u00eb t\u00eb bardh\u00eb, n\u00eb k\u00ebmb\u00eb kishte opinga t\u00eb lehta. Ishte thatuk, shtat\u00ebholl\u00eb, plak i shpejt\u00eb 60 vje\u00e7ar, por p\u00ebr luft\u00eb ushtar\u00eb m\u00eb i mir\u00eb se dy 25 vje\u00e7ar. Kur hyri n\u00eb karaull\u00eb, ia ofruan nj\u00eb karrig\u00eb mbi t\u00eb cil\u00ebn u ul duke e mbajtur pushk\u00ebn n\u00eb dor\u00eb. N\u00eb an\u00ebn e majt e n\u00eb t\u00eb djath\u00eb t\u00eb tij u ul\u00ebn k\u00ebmb\u00ebkryq, duke vu k\u00ebmb\u00ebt p\u00ebrfundi dy \u00e7ifqinjt\u00eb e tij. I treti \u00e7ifqi u ul pas shpin\u00ebs s\u00eb tij \u2013 k\u00ebshtu ruhej aga. Glisha po i rrinte an\u00ebsh. N\u00eb pyetjet e komandantit t\u00eb brigad\u00ebs, Alimi po i p\u00ebrgjigjej lirsh\u00ebm.<\/p>\n<p>-Un\u00eb jam Alim Ag\u00eb Mehmeti nga Babotinci. Jam spahi n\u00eb at\u00eb fshat. K\u00ebta jan\u00eb \u00e7ifqinjt\u00eb e mi. Un\u00eb gjithnj\u00eb i vi Glish\u00ebs sim besnik n\u00eb bised\u00eb dhe kurdoher\u00eb kur kishte t\u00eb keqe ndaj nesh, un\u00eb ia kam tregua. Dje i erdha para se t\u00eb vinte ushtari i juaj dhe e pyeta se \u00e7ka duan t\u00eb juajt? Aty ia dhash fjal\u00ebn dhe bes\u00ebn e fort\u00eb se sot do t\u00eb vi q\u00eb t\u00eb p\u00ebrsh\u00ebndet\u00ebm me t\u00eb, sepse kush e di a do t\u00eb shif\u00ebmi m\u00eb. Pra, k\u00ebshtu n\u00eb bes\u00eb un\u00eb erdha, ky m\u00eb mori n\u00eb bes\u00eb dhe m\u00eb solli tek ti, o pash\u00eb. Por tani dua un\u00eb t\u00eb pyeti: A do t\u00eb na i leni rahat familjet tona, t\u00eb rrijm\u00eb n\u00ebp\u00ebr sht\u00ebpit\u00eb tona, \u00e7ka n\u00ebse na lejoni dhe ma jepni bes\u00ebn e fort\u00eb, un\u00eb do t\u2019i kthej t\u00eb gjith\u00eb t\u00eb ikurit p\u00ebrtej lumit t\u00eb Toplic\u00ebs, por t\u00eb m\u00eb jepni edhe letr\u00ebn, k\u00ebshtu q\u00eb p\u00ebr dy dit\u00eb t\u00eb gjith\u00eb do t\u00eb jemi t\u00eb kthyer prapa. Arnauti ndjehej aq i lir\u00eb si t\u00eb ishte n\u00eb mesin e t\u00eb vet\u00ebve. N\u00eb pyetj\u00ebn e tij, majori i premtoi se do t\u2019ia jepte letr\u00ebn, por duhej t\u00eb pritte deri sa t\u00eb arrinte Bini\u00e7ki. Pastaj u ngrit dhe doli jasht\u00eb duke d\u00ebrguar menj\u00ebher\u00eb kapitenin e artileris\u00eb Aleksa Damjanoviqin, i cili dukej i tmerrsh\u00ebm me trupin e tij t\u00eb madh dhe m\u00ebrrolat n\u00eb ball\u00eb, q\u00eb ai Alimit t\u2019i k\u00ebrkonte t\u2019i dor\u00ebzonte arm\u00ebt. T\u00eb gjith\u00eb e dinin se ishte v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb mirr\u00ebn arm\u00ebt nga ai luan mal\u00ebsor, i cili m\u00eb par\u00eb do t\u00eb humbte kok\u00ebn se sa t\u00eb ndahej nga arm\u00ebt. At\u00eb e kuptoi Aleksa i cili hyri brenda. Alimi e pyeti:<\/p>\n<p>-Ku \u00ebsht\u00eb pasha Biniq? Ah, bre Glish\u00eb \u2013 iu kthye atij, ti m\u00eb tregove sa ai ishte k\u00ebtu?<\/p>\n<p>\u2013 Tani do t\u00eb vij\u00eb, iu p\u00ebrgjegj Glisha, por Alim, tek ne \u00ebsht\u00eb adet q\u00eb para se t\u00eb dal\u00ebsh para udh\u00ebheq\u00ebsit ushtarak, s\u00eb pari duhet t\u00eb dor\u00ebzoh\u00ebn arm\u00ebt, k\u00ebshtu q\u00eb pa to dilet para tij.<\/p>\n<p>Alimin e p\u00ebrshkoi zbehja n\u00eb fytyr\u00eb, i hidh\u00ebruar e shiqoi Glish\u00ebn, pastaj i foli me z\u00eb t\u00eb dridhur:<\/p>\n<p>\u2013 Bre Glish\u00eb, bre Glish\u00eb, a e till\u00eb \u00ebsht\u00eb tek ju besa? \u00c7ka do t\u2019i b\u00ebj\u00eb un\u00eb Biniqit n\u00ebse e mbaj arm\u00ebn tek un\u00eb? Un\u00eb edhe m\u00eb par\u00eb kam dal\u00eb para tij, por nuk ma mor\u00ebn pushk\u00ebn. Un\u00eb erdha tek ju t\u00eb ju lut\u00ebm: n\u00eb \u00ebrz (moral) t\u00eb mos na prekni, n\u00eb familje q\u00eb t\u00eb gjitha kan\u00eb ikur kur v\u00ebrejt\u00ebn ushtrin tuaj n\u00eb Ravnagor\u00eb, dua t\u2019i kthej\u00eb prapa. Nuk erdha t\u00eb b\u00ebj\u00eb hajgare. Un\u00eb gjithnj\u00eb isha mik i s\u00ebrb\u00ebve, ja le t\u2019ua thon\u00eb \u00e7ifqinjt\u00eb e mi si i strehova s\u00ebrb\u00ebt. Po, thuaj edhe ti, bre Glish\u00eb!<\/p>\n<p>\u2013 Po, po! \u2013than\u00eb z\u00eblart\u00eb \u00e7ifqinjt\u00eb dhe shtuan: k\u00ebt\u00eb Zoti e ruajt\u00eb, na ka ruajtur si f\u00ebmijt\u00eb e vet.<\/p>\n<p>\u2013 Un\u00eb do t\u2019ua them t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn, vazhdoi Alimi, tek mbreti yn\u00eb nuk ka shum\u00eb ushtri, e t\u00ebra vajti n\u00eb Moskov. N\u00eb Prokuple nuk ka m\u00eb shum\u00eb se dy taborre ushtar\u00ebsh turq me nj\u00eb top. Ushtria m\u00eb shum\u00eb rrin n\u00eb dy tabe t\u00eb gropuara jasht\u00eb qytetit. Pra, un\u00eb ua thash t\u00ebr\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn. Por, pasi nuk erdhi Biniqi ju lut\u00ebm t\u00eb m\u00eb lironi t\u00eb shkoj t\u00eb mos vonohem. Hajde Glish\u00eb e m\u00eb p\u00ebrcjell! U ngrit arnauti t\u00eb shkoi, por tan\u00ebt e kthyen dhe ai u ul por tashm\u00eb i frik\u00ebsuar dridhej. Aleksa pastaj i foli:<\/p>\n<p>\u2013 Ndryshe nuk mund t\u00eb b\u00ebhet, Alim, pos dorzoi arm\u00ebt! Tani do t\u00eb vij\u00eb Biniqki, por do t\u00eb hidh\u00ebrohet q\u00eb nuk u krye. Ne e kemi urdh\u00ebr, por ti mos u frik\u00ebso fare, do ti marr\u00ebsh prapa.<\/p>\n<p>Alimi e uli kok\u00ebn dhe u mendua gjat\u00eb, duke luftuar gjat\u00eb me mendimet e tij, t\u00eb ikte nuk mundej, ndon\u00ebse shpesh po e shiqonte der\u00ebn. M\u00eb n\u00eb fund foli duke dihatur:<\/p>\n<p>\u2013 Do t\u2019ia dor\u00ebzoj Biniqit kur t\u00eb vij\u00eb ai.<\/p>\n<p>\u2013 Pse po frigohesh, o Alim, i foli Glisha. Besa \u00ebsht\u00eb e fort\u00eb dhe as qimja nuk do t\u00eb dridhet n\u00eb kok\u00eb. Dorzoi, \u00e7ka do q\u00eb t\u00eb mungoj, le t\u00eb k\u00ebrcej koka ime!<\/p>\n<p>\u2013 Eh, mir\u00eb pra, pranoi Alimi duke marr\u00eb frym\u00eb thell\u00eb. Do t\u2019i dor\u00ebzoj por vet\u00ebm Glish\u00ebs.<\/p>\n<p>Ai ia dor\u00ebzoi pushk\u00ebn, nxori thik\u00ebn, por kur i nxori nga shoka koburet i shiqoi, pastaj ia zgjati Glish\u00ebs e i tha z\u00ebult\u00eb:<\/p>\n<p>\u2013 Ah, Glish\u00eb, u b\u00eb si u b\u00eb!<\/p>\n<p>I ngushtuar, si luan i mundur ndejti gjat\u00eb af\u00ebr zjarrit i heshtur dhe nuk foli asnj\u00eb fjal\u00eb. M\u00eb von\u00eb majori urdh\u00ebroi q\u00eb Alimi ta shalonte allgjin e tij dhe bashk\u00eb me \u00e7ifqinjt\u00eb dhe disa kalor\u00ebs t\u00eb p\u00ebrcillej n\u00eb Teshic\u00eb tek Biniqki. Posa ata u l\u00ebshuan af\u00ebr karaull\u00ebs son\u00eb, arrijti komandanti i divizionit, i takoi e piskati:<\/p>\n<p>-\u00c7ka \u00ebsht\u00eb kjo? A doemos duhej sjellur te un\u00eb n\u00eb Teshic\u00eb?<\/p>\n<p>E solli Alimin n\u00eb karaull\u00ebn ton\u00eb, e mori n\u00eb pyetje, pastaj iu urdh\u00ebroi t\u2019ia kthenin arm\u00ebt, ia dha nj\u00eb cop\u00eb let\u00ebr dhe i foli:<\/p>\n<p>\u2013 Shko lirisht. Iu thuaj t\u00eb gjitha familjeve tuaja: lirisht le t\u00eb ktheh\u00ebn n\u00ebp\u00ebr sht\u00ebpia. Askujt nuk do t\u2019i dhemb\u00eb koka. T\u00eb betohem n\u00eb Zotin e gjall\u00eb dhe n\u00eb djalin tim t\u00eb vet\u00ebm se do ta vras secilin ushtar timin i cili do t\u00eb prekte apo lendonte \u00ebrzin tuaj. Tani shko dhe iu thuaj p\u00ebr k\u00ebto q\u00eb t\u00eb premtova. Alimi k\u00ebrceu si riqebull, vajti qitas fush\u00ebs, i bindur se p\u00ebr dy dit\u00eb do t\u2019i kthente. Pastaj komandanti i divizionit u kthye kah majori:<\/p>\n<p>\u2013 Pse e \u00e7armatos\u00ebt njeriun? Vall\u00eb, a nuk mund\u00ebt ta kryeni ju vet\u00eb k\u00ebt\u00eb pun\u00eb dhe ta kthenit prapa? Ne ata nuk guxojm\u00eb as t\u2019i ngacmojm\u00eb, se ju nuk dini se \u00e7ka \u00ebsht\u00eb arnauti i hidh\u00ebruar. Her\u00ebn tjet\u00ebr duhet t\u00eb dini si t\u00eb veproni n\u00eb raste t\u00eb k\u00ebtilla.<\/p>\n<p>Komandanti i divizionit nuk mundi ta shifte fush\u00ebn tutje as pozitat p\u00ebr shkak t\u00eb mjegull\u00ebs, p\u00ebr \u00e7ka ai erdhi, por u kthye prapa duke l\u00ebn\u00eb urdh\u00ebr se veprimet t\u00eb mos nd\u00ebrmirr\u00ebn pa lej\u00ebn e tij, por edhe iu tha se Sundimtari do t\u00eb vie t\u00eb 5 t\u00eb k\u00ebtij muaji n\u00eb mesin e ushtar\u00ebve. At\u00eb dit\u00eb kapiteni Stojanoviq me disa kalor\u00ebs e k\u00ebmb\u00ebsor\u00eb ishte n\u00eb v\u00ebzhgim deri tek fshati Petroc, tri or\u00eb larg. Atje pat\u00ebn takuar disa arnaut\u00eb. Por, posa e kishin v\u00ebrejtur, kishin ikur p\u00ebrtej lumit t\u00eb Toplic\u00ebs. Aty e kishte takuar kmetin s\u00ebrb, t\u00eb cilin e pati ftuar q\u00eb t\u00eb nes\u00ebrmen t\u00eb vinte n\u00eb Grebc. Ai u kthye n\u00eb mbr\u00ebmje duke sjellur djath\u00eb dhe disa pula. T\u00eb nes\u00ebrmen n\u00eb m\u00ebngjes, arriti kmeti Pet\u00ebr me dy s\u00ebrb\u00eb. Ai solli nj\u00eb matare raki p\u00ebr majorin dhe shpjegoi p\u00ebr armikun:<\/p>\n<p>\u201cTurq nuk ka deri n\u00eb Prokuple. Fshatrat jan\u00eb t\u00eb zbrazura. T\u00eb gjith\u00eb me familje kan\u00eb ikur p\u00ebrtej lumit t\u00eb Toplic\u00ebs e jan\u00eb zhvendosur. Arnaut\u00ebt thon\u00eb se Sulltani ia fali S\u00ebrbis\u00eb tok\u00ebn deri n\u00eb Toplic\u00eb, p\u00ebr at\u00eb shkak ata ik\u00ebn p\u00ebrtej saj. N\u00eb Prokuple jan\u00eb vet\u00ebm 400 nizam\u00eb. Para disa dit\u00ebsh ishin edhe aq, por ata vajt\u00ebn n\u00eb Kushumli, ku poashtu jan\u00eb 400 dhe me dy topa. N\u00eb Prokuple ishte nj\u00eb top, por e t\u00ebrhoq\u00ebn p\u00ebr n\u00eb Nish dhe tani nuk kan\u00eb m\u00eb. I kan\u00eb dy pozicione t\u00eb mihura, si tabe. Por, ju lutemi, q\u00eb ta d\u00ebrgoni nj\u00eb kompani ushtar\u00ebsh p\u00ebrtej Petrocit, p\u00ebr t\u2019i mbrojtur s\u00ebrb\u00ebt, sepse jan\u00eb mjaft, pasi arnaut\u00ebt tani po ju k\u00ebrc\u00ebnoh\u00ebn se do t\u2019i vrasin t\u00eb gjith\u00eb\u201d.<\/p>\n<p>Majori i premtoi se ashtu do t\u00eb vepronte dhe pastaj i liroi. Petri fliste past\u00ebr s\u00ebrbisht si t\u00eb ishte i mjedisit t\u00eb Shumadis\u00eb. I bukur, burr\u00eb i zhvilluar, afro 50 vje\u00e7ar, i cili i rruante thinjat n\u00eb zylyfe dhe mustaqe. Ushtar\u00ebt e T\u00ebrrnav\u00ebs duke zbritur n\u00eb shtepit\u00eb e af\u00ebrme t\u00eb arnaut\u00ebve dhe n\u00ebp\u00ebr fshatra t\u00eb tyre, prej aty kishin sjellur krip\u00eb, maz\u00eb, djath\u00eb dhe pula. Secili i bartte nga pes\u00eb gjasht\u00eb sosh pastaj pran\u00eb zjarreve i piqnin. P\u00ebrgjegj\u00ebsi i barnator\u00ebs, Stojishiqi dhe mjeku Gavriqi u zun\u00eb keq si krimbat e verdh\u00eb. Mjeku shkroi referat eprorit t\u00eb brigad\u00ebs: se ai nuk mund t\u00eb mbetej m\u00eb tutje me Stojishiqin. E referati i vajti komandantit t\u00eb divizionit.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Shkrimtari dhe p\u00ebrkthyesi nga Suedia, an\u00ebtar i Kreyesis\u00eb s\u00eb Shoqat\u00ebs s\u00eb Shkrimtar\u00ebve dhe Artist\u00ebve Shqiptar\u00eb \u201cPapa Klementi XI Albani\u201d, Suedi dhe n\u00ebnkryetar i saj, Hamit Gurguri, k\u00ebto dit\u00eb nga gjuha serbe n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe ka p\u00ebrkthyer librin e autorit serb Dimitrije Mita Petroviq me titullin n\u00eb origjinal \u201cBorbe u Toplici 1877 \u2013 1878\u201d (shqip: Luftimet [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4930,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"class_list":{"0":"post-4929","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-vendi"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/syri.tv\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4929","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/syri.tv\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/syri.tv\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/syri.tv\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/syri.tv\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4929"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/syri.tv\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4929\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4931,"href":"https:\/\/syri.tv\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4929\/revisions\/4931"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/syri.tv\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4930"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/syri.tv\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4929"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/syri.tv\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4929"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/syri.tv\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4929"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}